Tầm Nhìn Chiến Lược – Đường Đua Đến Top 5 Quốc Gia
Đồng Nai không còn chọn cách đi dàn trải, thiếu trọng tâm. Tầm nhìn năm 2026 được cụ thể hóa bằng những con số định hình tương lai: lọt vào nhóm 05 tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước về chỉ số Đổi mới sáng tạo cấp tỉnh (PII) và chỉ số Chuyển đổi số (DTI). Để đạt được mục tiêu này, tỉnh đã xác định vai trò "Kiến trúc sư trưởng" và "Tư lệnh" cho ngành KH&CN trong công cuộc chuyển đổi số.
Đồng Nai phấn đấu vào nhóm 05 tỉnh/thành phố dẫn đầu về chỉ số Đổi mới sáng tạo cấp tỉnh (PII) và chỉ số Chuyển đổi số (DTI) trong năm 2026.
Sự đột phá bắt đầu từ việc xây dựng những "siêu xa lộ" thông tin. Thay vì chỉ dựa vào hạ tầng giao thông đường bộ, Đồng Nai đang dốc toàn lực cho hạ tầng số. Trạm phân phối cáp quang quốc tế (PoP) tại Long Thành, kết nối trực tiếp với trạm cập bờ Vũng Tàu, đang dần hình thành một "siêu xa lộ Internet". Đây chính là mạch máu cung cấp đường truyền quốc tế tốc độ cao cho các trung tâm dữ liệu siêu lớn (Hyperscale Datacenter) và các doanh nghiệp thiết kế bán dẫn không nhà máy (fabless).
Đặc biệt, dự án Khu Công nghệ số Long Thành được xem là "mũi dùi" chiến lược. Không chỉ là nơi thu hút vốn đầu tư FDI, đây còn là không gian để định vị Đồng Nai trên bản đồ công nghệ khu vực, trở thành một trung tâm trung chuyển và xử lý dữ liệu (Digital Hub) của thế giới.
Khoa Học Công Nghệ – Lấy Doanh Nghiệp Làm Trọng Tâm
Phát biểu tại hội nghị, ông Nguyễn Thanh Phong, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ cho biết: Theo Kế hoạch số 87/KH-SKHCN về hỗ trợ chuyển đổi số cho doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV), hợp tác xã, hộ kinh doanh trên địa bàn tỉnh Đồng Nai năm 2026, mục tiêu đặt ra là 100% DNNVV đang hoạt động trên địa bàn tỉnh được tiếp cận, cập nhật thông tin nhằm nâng cao nhận thức về chuyển đổi số; đồng thời 100% DNNVV được tiếp cận và dùng thử các nền tảng chuyển đổi số phù hợp.
Năm 2026 ghi dấu sự thay đổi căn bản trong tư duy nghiên cứu: lấy doanh nghiệp làm trung tâm và lấy sự phát triển của con người làm mục tiêu. Các chương trình nghiên cứu KH&CN không còn nằm trên giấy hay đóng khung trong phòng thí nghiệm. Sở KH&CN Đồng Nai đặt ra yêu cầu khắt khe về việc chuyển giao công nghệ, làm chủ các kỹ thuật tiên tiến của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư.
Tỉnh ưu tiên tập trung vào các lĩnh vực then chốt như:
- Vật liệu mới và Năng lượng tái tạo: Nhằm phục vụ nền kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững.
- Công nghệ thông minh và Tự động hóa: Tăng cường năng lực hấp thụ và đổi mới công nghệ tại các doanh nghiệp nội địa.
- Sản phẩm "Made in Đồng Nai": Khuyến khích các doanh nghiệp công nghệ số tạo ra những sản phẩm có giá trị gia tăng cao, phục vụ xuất khẩu.
Một điểm nhấn quan trọng trong năm 2026 là việc giải quyết "9 bài toán lớn" của tỉnh. Từ việc xử lý ô nhiễm môi trường, rác thải y tế đến việc ứng dụng AI trong quản lý đô thị, tất cả đều hướng tới mục tiêu đo lường được hiệu quả thực chất vào sự tăng trưởng kinh tế.
Sở Hữu Trí Tuệ – "Lá Chắn" Cho Di Sản Bản Địa
Nếu KH&CN là động cơ thì Sở hữu trí tuệ (SHTT) chính là "lá chắn" bảo vệ và là "bàn đạp" nâng tầm giá trị cho các sản phẩm địa phương. Đồng Nai xác định SHTT là một phần không thể tách rời trong chuỗi giá trị kinh tế. Sở KH&CN đã triển khai hàng loạt hành động cụ thể:
Bảo hộ thương hiệu làng nghề: Tập trung xây dựng chỉ dẫn địa lý và nhãn hiệu tập thể cho các đặc sản đặc thù. Đây là cách để bảo vệ tâm huyết của người nông dân và nghệ nhân trước làn sóng cạnh tranh khốc liệt.
Đăng ký lại văn bằng bảo hộ: Hướng dẫn các địa phương thực hiện thủ tục sau khi sắp xếp lại đơn vị hành chính, đảm bảo tính liên tục của quyền sở hữu.
Thương mại hóa tài sản trí tuệ: Khuyến khích kết nối "3 nhà": Nhà nước – Nhà trường – Doanh nghiệp để đưa các sáng chế vào thực tế sản xuất.
Không chỉ dừng lại ở doanh nghiệp lớn, tỉnh còn hỗ trợ tận tay các cá nhân từ khâu hình thành ý tưởng đến khi nộp đơn đăng ký sáng chế trong và ngoài nước. Đây là nỗ lực nhằm khơi dậy khát vọng sáng tạo trong mọi tầng lớp nhân dân.
Chuyển Đổi Số – Từ "Chính Quyền Không Giấy" Đến "Kinh Tế Tầm Thấp"
Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Nguyễn Minh Quang báo cáo tình hình triển khai hoạt động của Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh tỉnh Đồng Nai
Cuộc cách mạng chuyển đổi số tại Đồng Nai năm 2026 không còn là khẩu hiệu, mà là sự thay đổi từ tư duy đến hành động thực tế. Trọng tâm là biến dữ liệu thành tài sản quý giá. Nguyên tắc dữ liệu "Đúng - Đủ - Sạch - Sống - Thống nhất - Dùng chung" được quán triệt để phục vụ điều hành kinh tế - xã hội dựa trên thực tế thay vì cảm tính.
Xây dựng chính quyền hiện đại: Tỉnh đang rà soát, tái cấu trúc toàn diện quy trình nghiệp vụ theo hướng "số hóa - tự động hóa - không giấy tờ". Việc triển khai hệ thống quản lý hồ sơ điện tử, chữ ký số và lưu trữ số sẽ giúp hình thành một bộ máy hành chính công khai, minh bạch và không phụ thuộc vào địa giới hành chính.
Giải quyết các vấn đề bức thiết của đô thị:
Đồng Nai ưu tiên dùng AI và Big Data để giải quyết 04 vấn đề "nóng":
- Giảm ùn tắc giao thông.
- Giảm thiểu ô nhiễm môi trường.
- Cảnh báo ngập lụt.
- Đảm bảo an ninh trật tự và quản lý nhân khẩu thông qua định danh địa điểm.
Kinh tế tầm thấp và Bưu chính 3D: Một điểm táo bạo và mới lạ trong chương trình hành động là việc nghiên cứu sử dụng drone và robot trong vận chuyển. Bằng cách hình thành không gian bưu chính 3D, kết hợp mạng lưới mặt đất với không gian tầm thấp, Đồng Nai đang đặt những viên gạch đầu tiên cho nền kinh tế tầm thấp, tối ưu hóa logistics theo cách hiện đại nhất.
Tháo Gỡ "Điểm Nghẽn" – Bài Toán Nhân Lực Và Thể Chế
Dù lộ trình đã rõ ràng, nhưng Sở KH&CN cũng thẳng thắn nhận diện những "nút thắt" đang cản trở bước tiến. Đó là sự vướng mắc trong cơ chế tài chính cho đầu tư mạo hiểm và sự thiếu hụt trầm trọng nguồn nhân lực số chất lượng cao.
Để phá bỏ những rào cản này, tỉnh đã đưa ra những giải pháp quyết liệt:
- Sandbox (Cơ chế thử nghiệm): Xây dựng hành lang pháp lý và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát cho các mô hình kinh doanh mới, tạo không gian cho đổi mới sáng tạo mà không bị gò bó bởi các quy định cũ kỹ.
- Chiến dịch "Bình dân học vụ số": Phổ cập kỹ năng số cho toàn dân, nâng cao kiến thức về công nghệ lõi (AI, bán dẫn) từ trong nhà trường đến cán bộ công chức.
- Thu hút nhân tài: Nghiên cứu cơ chế trọng dụng chuyên gia kiều bào tham gia sâu vào các dự án công nghệ lõi và chuỗi giá trị của tỉnh.
Quản Trị Nội Bộ – Kỷ Cương Và Sản Phẩm Thực
Một nền kinh tế tri thức không thể vận hành bởi một bộ máy cũ kỹ. Đồng Nai thực hiện nguyên tắc "6 rõ": rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền. Đây là thước đo công tâm nhất cho mọi vị trí việc làm.
Công tác đánh giá cán bộ giờ đây dựa trên dữ liệu và kết quả thực chất. Những người "làm được việc" và tạo ra "sản phẩm thực" sẽ được ưu tiên quy hoạch, bổ nhiệm. Đồng thời, công tác thi đua khen thưởng cũng đổi mới, hướng tới việc vinh danh những nhà khoa học có sản phẩm được ứng dụng hiệu quả vào cuộc sống, tạo động lực thực chất thay vì những danh hiệu hình thức.
Đồng Nai – Sẵn Sàng Cho Bước Nhảy Vọt
Chương trình hành động năm 2026 của Sở KH&CN Đồng Nai đã vượt xa khuôn khổ của một văn bản hành chính. Nó là một bản thiết kế tổng thể cho sự tự chủ về công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh bền vững. Với sự chuẩn bị bài bản, từ hạ tầng "siêu xa lộ Internet" đến những chính sách Sandbox táo bạo, Đồng Nai đang mang trong mình tâm thế của một trung tâm đổi mới sáng tạo hiện đại, sẵn sàng dẫn dắt vùng phía Nam bước vào kỷ nguyên mới.
Trong tương lai không xa, khi nhắc đến Đồng Nai, người ta sẽ không chỉ nhớ đến những khu công nghiệp, mà sẽ nhớ đến một "Digital Hub" rực rỡ, nơi tri thức và công nghệ hội tụ để phục vụ cuộc sống tốt đẹp hơn cho người dân.

