Phú Thọ: Nâng cao công tác quản lý tài nguyên, khoáng sản

Cập nhật: 28/04/2026 23:04

3731

   

Công tác quản lý tài nguyên, khoáng sản trên địa bàn Phú Thọ đang đứng trước những yêu cầu mới trong bối cảnh phát triển kinh tế nhanh, nhu cầu vật liệu xây dựng gia tăng và không gian quản lý ngày càng mở rộng. Với lợi thế là địa phương có diện tích tự nhiên lớn, nguồn tài nguyên khoáng sản phong phú, phân bố rộng khắp, điều kiện địa chất đa dạng, Phú Thọ có nhiều tiềm năng để phục vụ phát triển. Tuy nhiên, đi cùng với đó là không ít thách thức trong việc quản lý, khai thác và sử dụng hiệu quả nguồn lực quan trọng này.

 

Các biện pháp cải thiện môi trường tại các khu vực mỏ cũng có sự cải thiện đáng kể do các đơn vị khai thác buộc phải thực hiện nghiêm túc các biện pháp giảm thiểu ô nhiễm (bụi, tiếng ồn).

Theo thống kê của ngành chức năng, hiện toàn tỉnh có 235 dự án khai thác, thu hồi khoáng sản còn hiệu lực giấy phép. Trong đó, các mỏ đá làm vật liệu xây dựng chiếm tỷ trọng lớn, với 93 mỏ đá xây dựng thông thường, tổng trữ lượng hơn 380 triệu m³, công suất khai thác gần 12 triệu m³ mỗi năm. Bên cạnh đó, 47 mỏ cát, sỏi lòng sông với tổng trữ lượng hơn 51 triệu m³ đang góp phần cung cấp nguồn vật liệu thiết yếu cho các công trình, dự án trên địa bàn. Đây là nguồn lực quan trọng phục vụ phát triển hạ tầng, đặc biệt trong bối cảnh tỉnh đang triển khai nhiều công trình trọng điểm.

Tuy nhiên, số lượng mỏ lớn, phân bố phân tán trên địa bàn rộng, trong khi lực lượng quản lý còn mỏng đã tạo áp lực không nhỏ đối với công tác kiểm tra, giám sát. Thực tế cho thấy, việc theo dõi hoạt động khai thác tại nhiều khu vực còn gặp khó khăn, tiềm ẩn nguy cơ xảy ra sai phạm, nhất là tình trạng khai thác vượt công suất, ngoài ranh giới cấp phép hoặc không tuân thủ đầy đủ các quy định về bảo vệ môi trường.

Một trong những vấn đề nổi lên hiện nay là bài toán cân đối cung – cầu vật liệu xây dựng. Theo dự báo, đến năm 2030, nhu cầu cát xây dựng của tỉnh dao động từ 6,29 đến 6,39 triệu m³ mỗi năm; đá xây dựng từ 8,29 đến 8,39 triệu m³ mỗi năm; trong khi nhu cầu đất san lấp lên tới 18–20 triệu m³ mỗi năm. Đáng chú ý, riêng giai đoạn 2026–2030, tỉnh dự kiến thiếu hụt hơn 14,8 triệu m³ đất san lấp phục vụ các dự án đầu tư công. Ở cấp cơ sở, nhu cầu đất san lấp cho các dự án cấp xã cũng rất lớn, ước tính gần 69 triệu m³ đến năm 2030.

 

Nguyên nhân của tình trạng này được xác định là do công suất khai thác cát, sỏi lòng sông còn hạn chế; các mỏ đất san lấp chủ yếu mang tính chất tận thu từ các dự án, thời gian khai thác ngắn, không đáp ứng được nhu cầu dài hạn. Bên cạnh đó, nguồn vật liệu của tỉnh còn phải chia sẻ cho các công trình trọng điểm quốc gia và các dự án do bộ, ngành Trung ương triển khai, càng làm gia tăng áp lực về nguồn cung.

 

Từ công tác quản lý tốt các mỏ trên địa bàn nên việc cung cấp đất đắp cho dự án đường Hòa Bình-Mộc Châu triển khai mặt bằng hiệu quả.

Công tác đấu giá quyền khai thác khoáng sản – một yêu cầu bắt buộc theo quy định pháp luật – cũng đang bộc lộ nhiều bất cập. Đối với cát, sỏi lòng sông, việc khảo sát, xác định trữ lượng và giá khởi điểm gặp khó khăn do điều kiện ngập nước, biến động dòng chảy. Trong khi đó, một số khu vực dự kiến đấu giá mỏ sét lại chồng lấn với quy hoạch hoặc chủ trương đầu tư dự án khác, dẫn đến vướng mắc về pháp lý, làm chậm tiến độ triển khai.

Sau sáp nhập, địa bàn quản lý được mở rộng, địa hình phức tạp, đặc biệt ở khu vực đồi núi, đã tạo ra những kẽ hở nhất định. Lợi dụng điều này, một số đối tượng đã thực hiện khai thác khoáng sản trái phép, nhất là đối với đất san lấp. Hoạt động này không chỉ gây thất thoát tài nguyên mà còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn, ảnh hưởng đến môi trường và trật tự xã hội.

Bên cạnh đó, công tác báo cáo sản lượng khai thác, vận chuyển của một số doanh nghiệp còn chưa kịp thời, thiếu chính xác, gây khó khăn cho cơ quan quản lý trong việc kiểm soát. Tình trạng vận chuyển quá tải vẫn diễn ra, làm hư hỏng kết cấu hạ tầng giao thông, ảnh hưởng đến đời sống người dân.

 

Đối với các khu vực có mật độ mỏ đá cao, nhiều ý kiến phản ánh của người dân liên quan đến rung chấn, tiếng ồn, bụi phát sinh trong quá trình nổ mìn, khai thác và chế biến khoáng sản. Đây là những vấn đề cần được quan tâm giải quyết kịp thời nhằm bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân và giữ gìn môi trường sống.

Công tác xử lý vi phạm trong lĩnh vực khoáng sản hiện vẫn còn gặp khó khăn, đặc biệt là việc xác định chi phí sản xuất và lợi ích bất hợp pháp trong các trường hợp khai thác ngoài ranh giới cấp phép. Bên cạnh đó, việc triển khai Luật Địa chất và khoáng sản 2024 và Nghị định 193/2025/NĐ-CP trong thực tiễn cũng phát sinh một số vướng mắc, đòi hỏi phải có hướng dẫn cụ thể, kịp thời từ các cơ quan có thẩm quyền.

Trước những khó khăn, thách thức nêu trên, Ủy ban nhân dân tỉnh Phú Thọ đã và đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực tài nguyên, khoáng sản. Trong đó, trọng tâm là tăng cường công tác quy hoạch, gắn việc khai thác với nhu cầu thực tế của từng dự án ngay từ khâu lập, thẩm định. Các chủ đầu tư được yêu cầu phải khảo sát, xác định rõ nguồn vật liệu, đặc biệt là đất đắp nền, và tích hợp vào hồ sơ dự án.

Tỉnh cũng chỉ đạo nâng công suất khai thác đối với các mỏ vật liệu xây dựng thông thường đã được cấp phép, đồng thời đẩy nhanh tiến độ đấu giá quyền khai thác khoáng sản, hoàn thiện các thủ tục pháp lý liên quan để sớm đưa các mỏ vào khai thác, đáp ứng nhu cầu vật liệu cho các công trình, dự án.

Đối với nguyên liệu phục vụ sản xuất gạch, các cơ quan chức năng đang rà soát, tham mưu cho tỉnh cho phép tận thu đất dôi dư từ các dự án xây dựng, sau khi đã được đánh giá, phân tích chất lượng phù hợp. Đây được xem là giải pháp linh hoạt, góp phần tận dụng hiệu quả nguồn tài nguyên sẵn có.

Cùng với đó, tỉnh tiếp tục rà soát, cập nhật phương án quản lý địa chất, khoáng sản trong quy hoạch tỉnh sau sáp nhập, làm cơ sở pháp lý quan trọng cho công tác cấp phép thăm dò, khai thác trong thời gian tới.

Theo thống kê mới nhất, sau sáp nhập, toàn tỉnh có 683 điểm mỏ khoáng sản thuộc thẩm quyền cấp phép của Ủy ban nhân dân tỉnh. Trong đó, 207 điểm mỏ đã được cấp phép, còn lại 476 điểm mỏ chưa được cấp phép. Điều này cho thấy dư địa khai thác vẫn còn lớn, song cũng đặt ra yêu cầu cấp thiết về tăng cường quản lý, bảo đảm khai thác đúng quy hoạch, đúng pháp luật.

Trong bối cảnh phát triển mới, công tác quản lý tài nguyên, khoáng sản tại Phú Thọ cần được thực hiện một cách đồng bộ, chặt chẽ và hiệu quả hơn nữa. Việc khai thác phải bảo đảm hài hòa giữa mục tiêu phát triển kinh tế với bảo vệ tài nguyên, môi trường, giữ vững kỷ cương pháp luật, góp phần hướng tới phát triển bền vững. Thực tiễn đặt ra yêu cầu các cấp, các ngành chức năng cần tiếp tục tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm; đồng thời phát huy vai trò giám sát của cộng đồng, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của doanh nghiệp. Chỉ khi quản lý tốt nguồn tài nguyên, khoáng sản, địa phương mới có thể khai thác hiệu quả “nguồn lực trong lòng đất”, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội lâu dài, bền vững.

                                                                                                       Thanh Tùng.

Tin liên quan

1795128494 - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
1795128427 - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Chào mừng Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11: Trường Mầm non Nam Dong đoàn kết, đổi mới sau sáp nhập - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
THPT VĨNH CHÂN: NỬA THẾ KỶ GIỮ LỬA NGHỀ, ƯƠM MẦM TRI THỨC - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
TRƯỜNG THPT AN NHƠN TÂY: TỰ HÀO TRUYỀN THỐNG 50 NĂM, VỮNG BƯỚC TRÊN HÀNH TRÌNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Chung tay đưa dịch vụ y tế miễn phí về cơ sở, chăm sóc sức khỏe toàn dân tại Thanh Sơn - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ - ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG: BƯỚC CHUYỂN MÌNH MẠNH MẼ CHO KỶ NGUYÊN KINH TẾ MỚI - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Phường Phù Khê (Bắc Ninh): Chủ động phòng ngừa, nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tham nhũng - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Tiếng Trống Tự Hào Từ Ngôi Trường: Bản Lĩnh Và Thành Quả Ngọt Ngào Tại Trung Tâm GDNN - GDTX Tam Dương - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Xã Phúc Lộc (Thái Nguyên): Giữ vững an ninh cơ sở, nâng cao hiệu quả công tác nội chính - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Trường Tiểu học Nguyên Giáp: Chung một mái trường, vun đắp những mùa tri thức - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
1794390379 - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
1794793390 - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Chào mừng Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11: Trường THPT B Nghĩa Hưng - Tự hào truyền thống, vững bước đổi mới giáo dục - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
1794224757 - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Công ty Cổ phần Thẩm định giá và Tư vấn đầu tư Việt - Nhật chuyên sâu nghiệp vụ, xây dựng giá trị từ nền tảng thẩm định giá chuyên nghiệp - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Doanh nhân, Kỷ lục gia Trần Văn Mười: Khi thi ca trở thành nhịp cầu lan tỏa văn hóa Việt - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Trường THPT Liên Hà: 60 năm vun đắp truyền thống, chắp cánh những ước mơ - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Khai thác tài nguyên gắn với trách nhiệm gìn giữ môi trường cho tương lai - Cập nhật: 26/02/2025 09:38
Chính quyền hai cấp: Đổi mới cách làm, nâng hiệu quả từ cơ sở - Cập nhật: 26/02/2025 09:38