Vườn quốc gia Bidoup - Núi Bà là một trong 35 Vườn quốc gia nằm trong hệ thống các khu rừng đặc dụng Việt Nam. Vườn nằm ở vị trí trung tâm và chiếm gần trọn cao nguyên Lang Biang. Nơi đây được các nhà khoa học đánh giá là một trong 221 trung tâm chim đặc hữu của thế giới và là một trong bốn trung tâm đa dạng sinh học của Việt Nam. Trong chương trình bảo tồn hệ sinh thái dãy Trường Sơn, khu vực Bidoup - Núi Bà được xác định nằm trong khối núi chính thuộc Nam Trường Sơn và là khu vực ưu tiên số một trong công tác bảo tồn (khu vực SA3). 91% diện tích của Vườn là rừng và đất rừng, trong đó, chủ yếu là rừng nguyên sinh với rất nhiều loài động - thực vật khác nhau. Các báo cáo mới nhất ghi nhận 2017 loài thực vật có mạch ở Vườn quốc gia Bidoup - Núi Bà. Về động vật, nơi đây có sự hiện hữu của 56 loài được ghi trong danh mục các loài động vật quý hiếm. Trong đó, 47 loài được ghi trong sách Đỏ Việt Nam, 30 loài được ghi trong danh mục sách Đỏ IUCN như cu li nhỏ, chà vá chân đen, vượn đen má vàng, gấu chó, sơn dương…
Với hệ sinh thái tự nhiên đa dạng, phong phú cùng các giá trị đặc hữu riêng biệt, Vườn quốc gia Bidoup - Núi Bà được kỳ vọng sẽ trở thành điểm đến lý tưởng dành cho những du khách ưa thích các hoạt động về du lịch sinh thái, du lịch khám phá khi đến với địa phương.

Trong chương trình bảo tồn hệ sinh thái dãy Trường Sơn, khu vực Bidoup - Núi Bà cũng được xác định nằm trong khối núi chính thuộc Nam Trường Sơn và là khu vực ưu tiên số một trong công tác bảo tồn (khu vực SA3).
Thuận lợi phát triển du lịch sinh thái rừng, khám phá thiên nhiên
Trong xu hướng du lịch xanh và bền vững đang ngày càng được ưa chuộng, các Vườn quốc gia và Khu bảo tồn thiên nhiên trở thành lựa chọn hấp dẫn đối với du khách yêu thiên nhiên, trải nghiệm và nghỉ dưỡng. Với khí hậu mát mẻ quanh năm, nhiệt độ trung bình từ 18-22°C, Bidoup - Núi Bà là điểm đến lý tưởng cho các hoạt động trekking, leo núi, cắm trại và khám phá rừng nguyên sinh.
Bên cạnh tài nguyên thiên nhiên, Vườn còn có tiềm năng phát triển loại hình du lịch khám phá văn hóa bản địa nhờ lưu giữ đậm nét văn hóa bản địa của cộng đồng dân tộc K’Ho - cư dân lâu đời của vùng đất Lang Biang. Chính sự kết hợp hài hòa giữa thiên nhiên nguyên sơ và bản sắc văn hóa Tây Nguyên đã tạo nên sức hút riêng cho Bidoup - Núi Bà.
Năm 2024, UBND tỉnh Lâm Đồng chính thức công nhận Điểm du lịch “Vườn quốc gia Bidoup - Núi Bà”, giao Trung tâm Dịch vụ Du lịch và Khoa học trực thuộc Vườn quản lý và tổ chức khai thác theo đúng quy định pháp luật. Hiện nay, đơn vị đang phối hợp với nhiều doanh nghiệp lữ hành để xây dựng và vận hành các tuyến tham quan, trải nghiệm gắn với bảo tồn thiên nhiên.

Tại đây du khách có thể lựa chọn 1 trong 2 tour trong ngày hoặc qua đêm với lịch trình khám phá một số tuyến tiêu biểu như: tuyến thác Thiên Thai, tuyến đa dạng sinh học và tuyến đỉnh Bidoup”.
Một trong những trải nghiệm nổi bật tại Vườn là hành trình chinh phục đỉnh Bidoup cao 2.287 m - được mệnh danh là “nóc nhà Lâm Đồng”. Từ đỉnh núi, du khách có thể phóng tầm mắt ngắm nhìn những dãy rừng nối tiếp trùng điệp của cao nguyên Lang Biang. Ngoài ra, các tuyến tham quan như thác Thiên Thai, tuyến Đa dạng sinh học, thác Cổng Trời, quần thể cây di sản Thông hai lá dẹt hay chương trình trải nghiệm văn hóa bản địa như dệt thổ cẩm, giao lưu cồng chiêng Tây nguyên cũng đang được khai thác theo hướng bền vững, nhằm đảm bảo hài hòa giữa bảo tồn và phát triển du lịch.
Du lịch giáo dục môi trường cũng được xác định là sản phẩm đặc trưng của Bidoup - Núi Bà. Thông qua các chương trình trải nghiệm dành cho học sinh, sinh viên đã góp phần nâng cao nhận thức về bảo tồn đa dạng sinh học, thích ứng với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững. Song song đó, việc tạo sinh kế cho người dân vùng đệm, đặc biệt là đồng bào K’Ho, được xem là hướng đi trọng tâm. Các mô hình hướng dẫn viên bản địa, giới thiệu nghề thủ công truyền thống hay sản phẩm văn hóa cộng đồng đang từng bước giúp người dân ổn định thu nhập, giảm áp lực khai thác tài nguyên rừng.

Du lịch giáo dục môi trường cũng được đặc biệt quan tâm
Với chiến lược phát triển du lịch sinh thái theo hướng “chất lượng thay cho số lượng”, tập trung vào phân khúc du khách yêu thiên nhiên, nghiên cứu khoa học, giáo dục môi trường và trải nghiệm văn hóa, Vườn quốc gia Bidoup - Núi Bà đã và đang xác định những bước phát triển phù hợp với xu thế du lịch có trách nhiệm, nơi giá trị văn hóa bản địa được bảo tồn song hành cùng hệ sinh thái tự nhiên.

Các yếu tố văn hóa bản địa được đưa vào khai thác du lịch
Cách tiếp cận này phù hợp với xu thế du lịch có trách nhiệm, trong đó giá trị văn hóa bản địa được bảo tồn song hành cùng bảo vệ hệ sinh thái. Thay vì khai thác đại trà, Bidoup - Núi Bà lựa chọn chiến lược “chất lượng thay cho số lượng”, hướng đến phân khúc khách yêu thiên nhiên, nghiên cứu, nhiếp ảnh và du lịch mạo hiểm có kiểm soát”.

